Powietrze atmosferyczne jest mieszaniną gazów złożoną z trzech głównych składników:
· 75% stanowi azot (N)
· 21% tlen (O) atomowy w przyrodzie rzadko występuje przeważnie w postaci cząsteczek dwuatomowych
· ok. 1,5 % dwutlenek węgla (CO2)
Jest jeszcze szereg pierwiastków czy składników występujących w ilościach śladowych, ale to co zaburza ten skład uznajemy za zanieczyszczenia atmosferyczne, czyli mogą to być jakieś gazy, które albo w powietrzu atmosferycznym nie występują w stanie naturalnym, albo jeżeli ich ilość znacznie przekroczy te ilości, która jest charakterystyczna dla naturalnego składu atmosfery. Gazy to jedna grupa zanieczyszczeń. Druga grupa to zanieczyszczenia stałe, czyli pyły (zanieczyszczenia pyłowe). To był pierwszy podział zanieczyszczeń atmosferycznych na dwie zasadnicze grupy. Drugi podział według kryterium pochodzenia zanieczyszczeń to podział na zanieczyszczenia ze źródeł naturalnych i źródeł sztucznych. Zanieczyszczenia sztuczne ze źródeł antropogenicznych, czyli to co dostaje się do atmosfery pod wpływem działalności człowieka. Źródła naturalne mogą to być:
· wybuchy wulkanów, gdzie podczas erupcji do atmosfery dostają się gazy i cząsteczki stałe,
· burze pyłowe,
· wielkie pożary, wybuchające samoistnie, (wywołane przez huragany np. w Zach. USA są naturalnym czynnikiem kształtującym tamtejsze środowisko),
· różne procesy biologiczne,
Źródła sztuczne to:
· przemysł, ( różne gałęzie przemysłu)
· ogrzewanie mieszkań,
· transport
Zanieczyszczenia pyłowe
· duża większość to zanieczyszczenia pochodzenia naturalnego ok. 3,7 mld ton
· ze źródeł sztucznych pochodzi ok. 200 mln ton
Zanieczyszczenia gazowe
· zanieczyszczenia pochodzenia naturalnego to 1,9 mld ton
· zanieczyszczenia pochodzące ze źródeł sztucznych 1,9 mld ton
Zanieczyszczenia ze źródeł sztucznych są skoncentrowane. Występują tam, gdzie koncentruje się działalność człowieka, tam gdzie znajdują się duże skupiska ludności, no i w związku z tym w tych rejonach te proporcje są zupełnie inne tych zanieczyszczeń i tam mogą one bezpośrednio zagrażać człowiekowi.
Zanieczyszczenia pyłowe przede wszystkim w zdecydowanej większości powstają:
· przy spalania paliw stałych, czyli głównym źródłem tych zanieczyszczeń są elektrownie opalane węglem zarówno kamiennym jak i brunatnym, który jest silniej zanieczyszczony.
· Przemysł materiałów budowlanych ( przy produkcji cementu straty wynoszą ok. 30% , a zatem w stosunku do masy przerabianego surowca jedna trzecia prawie przedostaje się do powietrza)
· Metalurgia, hutnictwo, i tu szczególnie dotyczy to produkcji metali nieżelaznych, uszlachetnionych odmian stali, ponieważ tam te zanieczyszczenia pyłowe zawierają m.in. metale ciężkie szczególnie groźne z punktu widzenia zdrowotnego ( pod Wrocławiem istniała huta Siedlice, producent uszlachetnionych odmian stali wykorzystywanych w przemyśle zbrojeniowym, wokół tego zakładu zawartość niektórych metali ciężkich w powietrzu była przekroczona kilkaset razy, całe otoczenie zakładu było pokryte białym pyłem, obok tej huty wyrosła hałda na którą rozsypano odpady, zlokalizowana na skraju terenów wodonośnych, z których czerpano wodę dla całego Wrocławia. Pod koniec lat osiemdziesiątych prowadzono kilkakrotne demonstracje, w których domagano się zamknięcia tej huty i rzeczywiście był to jeden z pierwszych zakładów przemysłowych w Polsce zamkniętym pod wpływem nacisku społecznego ze względu na szkodliwe działanie na zanieczyszczanie środowiska. Do dzisiaj istnieje ta hałda, z którą nie wiadomo co zrobić, dlatego, że zgromadzonych tam odpadów nikt nie chce przyjąć i są obawy, że rozgrzebane hałdy stworzą większe zagrożenie niż jest w tej chwili)