Zanieczyszczenia gazowe i ich źródła

admin — Tue, 10 Jun 2008 12:36:59 +0000

· Tlenek siarki SO2 – zasadniczym źródłem są wszystkie procesy spalania (paliw, węgiel kamienny, brunatny, ropa naftowa) zanieczyszczenie jest w każdym przypadku inne, zależy to od zawartości zanieczyszczenia siarką w każdym z wyżej wymienionych paliw. Emisja dwutlenku siarki może być jednak redukowana poprzez odsiarczanie spalin poprzez różne sposoby. Dwutlenek siarki jest gazem łatwo rozpuszczalnym w wodzie i z tego wynika jego uciążliwość. Tlenek siarki w połączeniu z wodą tworzy kwas siarkawy ( związek nietrwały), który z kolei w połączeniu z tlenem tworzy groźny kwas siarkowy ( związek trwały) i jest substancją bardzo agresywną powodującą szereg negatywnych konsekwencji.
· Tlenki azotu NOx – to co wspomniane jest wyżej dotyczy również tlenku azotu, one też się łatwo rozpuszczają w wodzie no i też powstaje w wyniku reakcji produkt finalny, którym może być kwas azotowy. I jeżeli to wszystko rozpuści się w wodzie atmosferycznej może doprowadzić do powstania tzw. kwaśnego strumienia. Ów kwaśny strumień polega na przenoszeniu zanieczyszczeń rozpuszczonych w wodzie na bardzo duże odległości. Konsekwencje substancji zakwaszających: degradacja gleby, niszczenie lasów, niszczenie konstrukcji stalowych ( rdzewienie), niszczenie budynków, negatywny wpływ na zdrowotność człowieka. Tlenki azotu powstają w reakcji z azotem atmosferycznym i to powoduje, że o wiele trudniej jest eliminować te zanieczyszczenia, aczkolwiek jest to możliwe. W każdym razie o ile w ciągu ostatnich kilkunastu lat emisja dwutlenku siarki sukcesywnie maleje, bardzo szybki spadek nastąpił w pierwszej połowie lat dziewięćdziesiątych, po części było to związane z likwidacją uciążliwych dla środowiska zakładów, po części ze zmianą technologii, chociażby w elektrowniach, to zanieczyszczenie tlenkami azotu utrzymuje się w mniej więcej na podobnym poziomie (z tym o wiele trudniej walczyć). Wyróżniamy jeżeli chodzi o zanieczyszczenia powietrza drobne emisje rozproszone czyli liczne drobne źródła zanieczyszczeń i emisje skoncentrowane. Przykładem takich wielkich emisji są chociażby elektrownie, natomiast drobna emisja to paleniska domowe czy motoryzacja. Łatwiej eliminować zanieczyszczenia z tej wielkiej emisji skoncentrowanej. Niż z tej emisji drobnej. Natomiast w określonych sytuacjach ta drobna emisja potrafi też być odpowiedzialna za silne zanieczyszczenia, ponieważ te zanieczyszczenia z niej pochodzące mogą się w atmosferze koncentrować.
· Siarkowodór H2S – powstaje przede wszystkim przy różnych procesach chemicznych i jest gazem trującym w większym stężeniu.
· Metan CH4 – jest związkiem powstającym przy beztlenowym rozkładzie materii organicznej (czyli przede wszystkim pod powierzchnią wody). Metan ma właściwości wybuchowe (metan wybucha w kopalniach). Metan występuje w pokładach w okolicach Rybnika i w Zagłębiu Wałbrzyskim. Metan wydostaje się do środowiska z różnych terenów podmokłych ( w niektórych rejonach ziemi człowiek sam przyczynia się do powstawania metanu, są to np. pola ryżowe). Metan powstaje w przewodach pokarmowych zwierząt roślinożernych.
· Tlenek węgla CO – jest gazem który w odróżnieniu od tych gazów lasotwórczych nie rozpuszcza się w wodzie, jest cięższy od powietrza i ma właściwości duszące. (przypadki zatrucia czadem – który powstaje w procesie spalania węgla, przy niedostatecznym dostępie tlenu). Źródłem Tlenku węgla NIE SĄ ELEKTROWNIE!!! Tlenek węgla powstaje przede wszystkim tam, gdzie spalanie następuje szybko i gdzie tego tlenu może być za mało. Głównym źródłem zanieczyszczenia tlenkiem węgla jest motoryzacja, a ponieważ ilość samochodów na świecie wzrasta, to i zanieczyszczenia tlenkiem węgla wzrasta i przede wszystkim tam gdzie mamy najwięcej samochodów, czyli w wielkich aglomeracjach miejskich (w Warszawie zanieczyszczenia tlenkiem węgla podczas szczytu dziesięciokrotnie przewyższa dopuszczalne stężenie); (we Wrocławiu na ścianie Instytutu Ochrony Środowiska jest tablica pokazująca poziom zanieczyszczenia gazami).
· Węglowodory aromatyczne (pierścieniowe) powstają w procesach spalania paliw ( motoryzacja, procesy przemysłowe) a ich szkodliwość wyraża się w przede wszystkim w rakotwórczym działaniu, niektóre z nich potrafią rozpuszczać się w wodzie ( w Świeradowie zamknięto jedno ze źródeł mineralnych, ponieważ stwierdzono występowanie w nim węglowodorów aromatycznych).
· Dwutlenek węgla – nie wiadomo czy jest zanieczyszczeniem, czy nie. Z jednej strony przy spalaniu każdego paliwa nawet gazu ziemnego, który uważany jest za paliwo najczystsze ekologicznie, dlatego, że w ogóle nie jest zanieczyszczony siarką, ale przy jego spalaniu powstaje dwutlenek węgla. Dwutlenek węgla powstaje również przy spalaniu wszystkich paliw kopalnych. Z drugiej strony jest to naturalny składnik powietrza atmosfery, będący budulcem dla tkanek roślinnych, które w procesie fotosyntezy wiążą węgiel z atmosfery. Natomiast o jego szkodliwości mówi się głównie w kontekście tzw. efektu cieplarnianego.
Efekt cieplarniany jest zjawiskiem naturalnym. Do Ziemi cały czas w ciągu dnia docierają promienie słoneczne niosące potężne ilości energii i jest to promieniowanie krótkofalowe, przede wszystkim ultrafioletowe, które przebija atmosferę dochodząc do powierzchni Ziemi. Ta energia słoneczna powoduje ogrzewanie powierzchni Ziemi, z której wtórnie jest wypromieniowana w postaci promieniowania długofalowego podczerwonego i to promieniowanie podczerwone jest zatrzymywane w atmosferze przez tzw. gazy cieplarniane. Powietrze praktycznie w ogóle nie wyłapuje energii słonecznej i ogrzewa się bezpośrednio od promieniowania słonecznego, dlatego temperaturę powietrza zawsze mierzymy w cieniu. I dlatego powtórne promieniowanie długofalowe Ziemi jest zatrzymywane w atmosferze, ogrzewa tę przypowierzchniową warstwę atmosfery i to zatrzymywanie wtórnego promieniowania Ziemi w atmosferze jest nazywane efektem cieplarnianym. Ten efekt cieplarniany powoduje, że na Ziemi panują takie temperatury jak panują a nie – 20 stopni tak jak na przykład na Marsie. To dzięki efektowi cieplarnianemu na Ziemi życie biologiczne w ogóle mogło powstać.
Istnieją teorie, że człowiek zanieczyszczając atmosferę, zwiększając w niej zawartość owych gazów cieplarnianych ( dwutlenek węgla, metan, para wodna) ów efekt potęguje. Para wodna występująca w atmosferze powoduje jej ogrzewanie, ponieważ woda w atmosferze zatrzymuje tę wypromieniowywaną energię z Ziemi, która jest w tym momencie utrzymywana w przypowierzchniowej warstwie atmosfery. Nie ma dowodów na to, że działalno człowieka efekt cieplarniany potęguje.
Klimat na Ziemi ociepla się ( temperatura powietrza wzrasta). Od XVI do XIX wieku trwała mała epoka lodowa ( klimat na Ziemi ochładzał się). Od schyłku epoki lodowej klimat znów zaczął się ocieplać.

Gospodarka a środowisko

admin — Fri, 16 May 2008 12:35:38 +0000

Powietrze atmosferyczne jest mieszaniną gazów złożoną z trzech głównych składników:
· 75% stanowi azot (N)
· 21% tlen (O) atomowy w przyrodzie rzadko występuje przeważnie w postaci cząsteczek dwuatomowych
· ok. 1,5 % dwutlenek węgla (CO2)
Jest jeszcze szereg pierwiastków czy składników występujących w ilościach śladowych, ale to co zaburza ten skład uznajemy za zanieczyszczenia atmosferyczne, czyli mogą to być jakieś gazy, które albo w powietrzu atmosferycznym nie występują w stanie naturalnym, albo jeżeli ich ilość znacznie przekroczy te ilości, która jest charakterystyczna dla naturalnego składu atmosfery. Gazy to jedna grupa zanieczyszczeń. Druga grupa to zanieczyszczenia stałe, czyli pyły (zanieczyszczenia pyłowe). To był pierwszy podział zanieczyszczeń atmosferycznych na dwie zasadnicze grupy. Drugi podział według kryterium pochodzenia zanieczyszczeń to podział na zanieczyszczenia ze źródeł naturalnych i źródeł sztucznych. Zanieczyszczenia sztuczne ze źródeł antropogenicznych, czyli to co dostaje się do atmosfery pod wpływem działalności człowieka. Źródła naturalne mogą to być:
· wybuchy wulkanów, gdzie podczas erupcji do atmosfery dostają się gazy i cząsteczki stałe,
· burze pyłowe,
· wielkie pożary, wybuchające samoistnie, (wywołane przez huragany np. w Zach. USA są naturalnym czynnikiem kształtującym tamtejsze środowisko),
· różne procesy biologiczne,
Źródła sztuczne to:
· przemysł, ( różne gałęzie przemysłu)
· ogrzewanie mieszkań,
· transport
Zanieczyszczenia pyłowe
· duża większość to zanieczyszczenia pochodzenia naturalnego ok. 3,7 mld ton
· ze źródeł sztucznych pochodzi ok. 200 mln ton
Zanieczyszczenia gazowe
· zanieczyszczenia pochodzenia naturalnego to 1,9 mld ton
· zanieczyszczenia pochodzące ze źródeł sztucznych 1,9 mld ton
Zanieczyszczenia ze źródeł sztucznych są skoncentrowane. Występują tam, gdzie koncentruje się działalność człowieka, tam gdzie znajdują się duże skupiska ludności, no i w związku z tym w tych rejonach te proporcje są zupełnie inne tych zanieczyszczeń i tam mogą one bezpośrednio zagrażać człowiekowi.
Zanieczyszczenia pyłowe przede wszystkim w zdecydowanej większości powstają:
· przy spalania paliw stałych, czyli głównym źródłem tych zanieczyszczeń są elektrownie opalane węglem zarówno kamiennym jak i brunatnym, który jest silniej zanieczyszczony.
· Przemysł materiałów budowlanych ( przy produkcji cementu straty wynoszą ok. 30% , a zatem w stosunku do masy przerabianego surowca jedna trzecia prawie przedostaje się do powietrza)
· Metalurgia, hutnictwo, i tu szczególnie dotyczy to produkcji metali nieżelaznych, uszlachetnionych odmian stali, ponieważ tam te zanieczyszczenia pyłowe zawierają m.in. metale ciężkie szczególnie groźne z punktu widzenia zdrowotnego ( pod Wrocławiem istniała huta Siedlice, producent uszlachetnionych odmian stali wykorzystywanych w przemyśle zbrojeniowym, wokół tego zakładu zawartość niektórych metali ciężkich w powietrzu była przekroczona kilkaset razy, całe otoczenie zakładu było pokryte białym pyłem, obok tej huty wyrosła hałda na którą rozsypano odpady, zlokalizowana na skraju terenów wodonośnych, z których czerpano wodę dla całego Wrocławia. Pod koniec lat osiemdziesiątych prowadzono kilkakrotne demonstracje, w których domagano się zamknięcia tej huty i rzeczywiście był to jeden z pierwszych zakładów przemysłowych w Polsce zamkniętym pod wpływem nacisku społecznego ze względu na szkodliwe działanie na zanieczyszczanie środowiska. Do dzisiaj istnieje ta hałda, z którą nie wiadomo co zrobić, dlatego, że zgromadzonych tam odpadów nikt nie chce przyjąć i są obawy, że rozgrzebane hałdy stworzą większe zagrożenie niż jest w tej chwili)

Gospodarka i Turystyka » Środowisko

Zanieczyszczenia gazowe i ich źródła

Gospodarka a środowisko